 |
 |
 |
 |
 |
 |
|
|
|
 |
|
 |
|
 |
|
| Üye Firma | : | Toplam Ürün | : |
ÇERÇEVE ALIM SÖZLEŞMESİ İLE...
Bilindiği gibi 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53.ncü maddesi ile Ek-2.nci maddesine dayanılarak hazırlanan Kamu İhale Kanunu’nda yapılan değişiklik ile İdarelere “Çerçeve Sözleşmeler” yapmak suretiyle alım yapabilme imkânı getirilmiştir. Çerçeve Sözleşmelerin Uygulanmasına ilişkin Yönetmelik ise 12 Eylül 2007 tarih ve 26641 sayılı Resmi Gazete ile yürürlüğe girmiş bulunmaktadır.
Biz de Sağlıkbank olarak uygulama konusunda tedarikçi firmalarımızı bilgilendirmek ve uygulamaya getirilen yenilikleri aktarmak amacıyla Çerçeve Alım İhalelerinin gölgede kalan bazı boyutlarını ele almak istedik.
Çerçeve Alım konusunda İdareler boyutundaki en önemli konu ödenek konusudur.
Ek-2 Madde “Çerçeve sözleşmenin yapılmasına ilişkin ihalelerde ödenek şartı aranmaz.” denilmiştir. Bu madde ile İhale makamının yılın herhangi bir zamanında fiyatları tespit etmek için, çerçeve sözleşme yapmak amaçlı olmak üzere ihaleye çıkma hakkı bulunmaktadır.
Aşağıda da görüleceği üzere, çerçeve anlaşma yapmak üzere ilana çıkan İdare her aşamada bundan vazgeçebilmekte ve aynı şekilde çerçeve anlaşmanın yapılmış olması İdareye alım yükümlülüğü getirmemektedir. Ancak yakın zamanda yayımlanan Yönetmelik ile en azından bu konuda bir sınırlama getirilmiştir.
Şöyle ki; Temel ilkeler başlıklı, yönetmeliğin 4. maddesinin 3. fıkrasında; “Çerçeve sözleşme ihalelerine çıkılabilmesi için ödeneğin bulunması şartı aranmaz. Ancak kısa sözleşme yapmak için davet şartnamesinin çerçeve sözleşme yapan isteklilere gönderildiği aşamada ödeneğin bulunmuş olması zorunludur. Kısa sözleşme aşamasında yeterli ödeneğin tespitinde, çerçeve sözleşme aşamasında ihtiyaç konusu mal veya hizmet için teklif edilen en yüksek bedel dikkate alınır.” denilmektedir.
“Çerçeve sözleşmeye taraf olan tedarikçi veya hizmet sunucuları tarafından sunulan teklifler 40.ıncı madde hükümlerine göre değerlendirilerek istekliler, ekonomik açıdan en avantajlı tekliften başlanmak suretiyle sıralanır ve istekli sayısı yirmibeşi geçmemek üzere şartları taşıyan isteklilerin tamamı listeye alınır. Listeye alınan istekli sayısı üçten az olamaz. Teminat alınmasına ilişkin hükümler hariç olmak üzere, ihalelerin sözleşmeye bağlanması hakkında bu Kanunda yer alan hükümler çerçevesinde, süresi yirmidört ayı geçmemek üzere listeye alınan isteklilerle çerçeve sözleşme imzalanır ve sonuçlar Kamu İhale Bülteninde ilan edilir.” Bu fıkra ve maddenin geneli değerlendirildiğinde; idareye, gerek gördüğünde çerçeve anlaşmadan alım yapma, gerek gördüğünde aynı malı çerçeve anlaşmaya dahil edilen firmalardan değil dışarıdan başka alım yöntemleri ile alabilme hakkı verdiği görülecektir. Yönetmelik bu konuda bir kısıtlama getirmemiştir. Sadece kısa sözleşme için tekliflerin çerçeve sözleşmeye dahil isteklilerden en az üçünden gelmesi şartını yenilemiştir. Üçten az istekli olması halinde çerçeve sözleşme kapsamında yapılan kısmi alımlarda dahi o kısma ilişkin olarak çerçeve anlaşmanın feshi söz konusu olmaktadır. İstekli firma tarafından çerçeve anlaşmadan,-en az iki defa teklif verilmemesi,-veya teklif veren istekli sayısın üçün altına düşmesi, -veya ürün veya firmaya ilişkin yeterliliklerin devam etmediğinin tespit edilmesi hallerinde istekli firma çerçeve sözleşme kapsamı dışında kalır. Bu haller dışında istekli çerçeve anlaşmadan çekilememektedir.
Yönetmeliğin Çerçeve sözleşme ve kısa sözleşme yapılmasına ilişkin genel esaslar başlıklı 6. maddenin son fıkrasında, “Kısmi teklife açık ihalelerde çerçeve sözleşme imzalanabilmesi için her bir kısımda çerçeve sözleşme imzalayacak en az üç isteklinin bulunması gerekir. Bu sayının üçün altına düştüğü durumlarda çerçeve sözleşme imzalanmayarak bu kısma ilişkin ihale iptal edilir” denmekte ve kısmi teklif halinde sadece teklif çıkmayan kalemlere ilişkin kısmın iptaline gidilmektedir. Ancak bu halde dahi isteklinin istediği zaman çerçeve anlaşmadan ayrılma serbestisinden bahsedilmemektedir. Bu şekilde bir açıklama olmaması yani isteklinin istediği zaman sözleşmeden ayrılamaması hususunun düzenlenmemiş olması, Kamu İhale Kanunu’nda sözleşmenin istekli tarafından feshi halinde söz konusu olan müeyyideleri hatırlatır.
Yeterlilik belgesi
“İstekliler yeterliklerinin devam ettiğini oniki ayda bir belgelendirir. Yeterliği devam etmeyenler ile teklif vermeye davet edildiği halde iki kez teklif vermeyenlerin çerçeve sözleşmeleri feshedilir. ” Bu fıkra belki de bu mevzuatta yer alan ve firmalar lehine tek maddedir. Bu madde ile ihale makamına bir defa belge veren firma bir daha bu çerçeve dahilinde 12 ay kadar belge vermeyecek ve sadece belge ve yeterliliklerinin devam ettiğini beyan edecektir. Aksi halde yani yeterlilikleri devam etmeyen tedarikçi bu durumunu bildirecektir. Ancak bu halde dahi yapılacak Çerçeve Sözleşmelerin en fazla 24 ay süreli yapılabileceği düşünüldüğünde isteklilerden belirli aşamalarda yeterliliklerinin devam edip etmediği sorulabilecektir. Bu durumlarda yeterliliği devam etmeyen istekli Çerçeve Sözleşmeden çıkarılacaktır. Ancak isteklilere Yönetmeliğin İhale dışı bırakılma nedenleri başlıklı 29. maddesinin 3 fıkrasını hatırlatmak gerekmektedir. Madde “Ayrıca çerçeve sözleşme imzalayan tedarikçi veya hizmet sunucularının yeterliklerinin devam ettiğine ilişkin oniki ayda bir yapılacak belgelendirme sırasında bu tedarikçi veya hizmet sunucuları tarafından yukarıdaki hüküm çerçevesinde ihale dışı bırakılma nedenleri ile ihaleye katılamayacak durumlarda bulunmadığına ilişkin belgelerin yeni tarih itibarıyla sunulması zorunludur” diyerek belgelendirme konusundaki kolaylıklara bir istisna getirmiştir.
"Çerçeve sözleşme yapılmış olması, idareye alım yapma yükümlülüğü getirmez. İdare, çerçeve sözleşme kapsamındaki mal veya hizmet alımlarına ilişkin ihtiyaçlarını bu Kanunda yer alan diğer usulleri kullanmak suretiyle de temin edebilir. Çerçeve sözleşme kapsamında yapılacak alımlara ilişkin usûl ve esasları tespite Kurum yetkilidir." Bu fıkra İdarelere hareket serbestisi kazandırmıştır. Kanunun bu maddesi sektördeki firmaların hak kayıplarının önüne geçmek amacıyla konmuştur. İhale yapıldığı tarihte yeterliliği mümkün olmayan bir firmanın 24 ay boyunca bu alım için teklif verememesi rekabette daralmaya ve hak kayıplarına sebep olacağından bu şekilde bir önlem alınmıştır. Bu maddenin yorumu tedarikçilerin çerçeve sözleşme yapan bu İdarelerin alımlarını takip etmeye devam etmesi gerektiğidir. Bu hüküm ile çerçeve anlaşmaya rağmen başka alım yöntemleri ile alım yapılabileceği anlaşılmaktadır.
Yönetmeliğin Davet Şartnamesi başlıklı 12. maddesinin 2. fıkrasında “İdareler, kısa sözleşme yapmak için çerçeve sözleşme listesinde yer alan isteklilere imza karşılığı veya posta yoluyla ya da tebligatı daha sonra yapılmak kaydıyla, teleks, faks veya elektronik posta ile son teklif verme tarihinden en az üç iş günü öncesinde isteklilerin elinde olacak şekilde, alım konusu mal veya hizmetin miktarı ile teslim veya ifa şartlarını gösteren davet şartnamesini davet yazısıyla birlikte gönderir.” diyerek sistemin ne kadar hızlı ve pratik bir alım yöntemi olduğunu göstermekte ve tekliflerin dahi faks veya e-mail yolu ile idareye geçilebileceğine işaret etmektedir. Kısa sözleşmenin imzalanması sürecinde de aynı kolaylık ve hız hakimdir. “Kısa sözleşme yapılmasına ilişkin kurallar” başlıklı madde 45’de; “Yapılan çerçeve sözleşme kapsamında mal veya hizmet alımına ihale yetkilisince onay verilmesi üzerine, listede yer alan tedarikçi veya hizmet sunucuları imza karşılığı veya posta yoluyla ya da tebligatı daha sonra yapılmak kaydıyla teleks, faks veya elektronik posta ile teklif vermeye davet edilir. Ancak tedarikçi veya hizmet sunucularının davet edilmesinde (tümü için) aynı bildirim şeklinin kullanılması zorunludur. Davet yazısına, alım konusu mal veya hizmetin miktarı ile teslim veya ifa şartlarını gösteren bir şartname eklenir.” İsteklilere tekliflerini hazırlayabilmeleri için en az üç iş günü süre tanınmak suretiyle çerçeve sözleşmeye esas olan teklif bedellerini geçmemek üzere tekliflerini vermeleri istenir. Yazılı olarak verilecek tekliflerin içeriğinin gizliliği ihale saatine kadar korunur ve ihale dokümanında belirtilen hükümlere göre teklifler değerlendirilerek ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenir ve ihale bu teklif sahibinin üzerinde bırakılır” diyerek tekliflerin toplanması, değerlendirilmesi, sözleşmenin imzalanması süreci süre yönünden kısaltılarak hızlandırılmıştır.
Sonuç:
Öncelikle belirtmek isteriz ki, Çerçeve anlaşmaları mevcut alım yöntemlerinin alternatifi bir yöntem değildir. Mevcut alım yöntemlerine ilave bir yöntemdir. Asıl olanın açık ihale usulü olduğu çok iyi bilinmelidir. Sağlık kuruluşları ihtiyaçlarını iyi tespit etmeli ve ihtiyaçlarını karşılamada hangi satın alma yöntemini kullanacaklarını objektif kriterlere göre belirlemelidir. Açık ihale usulü ile temin edilmesi mümkün olmayan veya zor olan, hastaya özel, anında teslimi gereken, iyileştirici tıbbi sarf malzemeler bu yöntemle temin edilmelidir. Bu yöntemle alım yapacak idareler işlemlerinin gerekçelerini ve şartlarını açıkça belirtmelidirler. Çerçeve anlaşması ile alımlarda; taraflar diğer usullerde olduğu gibi bu sözleşme ile bağlı kalmalıdır. Yapılmış bir çerçeve anlaşması varken başka alım yöntemleri ile mal alınması da Kanunen mümkün kılınmıştır. Bu hüküm Çerçeve anlaşmasını düzenleyen adı geçen Kanun ile idarelere verilmiş olan “İdare, çerçeve sözleşme kapsamındaki mal veya hizmet alımlarına ilişkin ihtiyaçlarını bu Kanunda yer alan diğer usulleri kullanmak suretiyle de temin edebilir” şeklinde mümkün kılınmış ve desteklenmiştir. Bunun için, alım yapması gereken ve fakat çerçeve anlaşmadan alım yapmayan İdarelerimizin bunu gerekçelendirmesi gerekmektedir.
Bu hükümle; İdarelerin, haksız rekabete yol açacak ve firmaların ticari olarak yok olmasına sebebiyet verilmemesi hedeflenmiştir. Çerçeve havuzuna dahil olamamış firmalar da yine alımları takip etmek suretiyle iş hacimlerini canlı tutacaklardır.
Diğer yandan Kanunda ödenek şartı aranmaksızın idarenin çerçeve anlaşma için ihaleye çıkabileceği belirtilmiştir. Bununla birlikte ne kadar süre için ve ne kadar miktar ve sayıda mal alımına gidileceği, ödemenin ne zaman yapılacağı çerçeve anlaşması ilanında ve şartnamesinde yer alması gereklidir. İdarelerin; Serbest Piyasa koşulları ve rekabet hukuku kurallarına uygun davranmalarının temin edilmesi, firmaları kızıştırmak eyleminden kaçınmalarını ve gerçekçi olmayan fiyat vererek alımları tıkayan firmaların eylemlerine fırsat vermemelerini temin için koruyucu düzenlemelerin yapılması gerekmektedir. Tüm bu düzenlemelere rağmen Çerçeve Alımlarda İdarelerin hassasiyeti ve iyi niyeti, işleyiş bakımından son derece önem arz etmektedir.
 |
|
 |
|
İletişim
Telefon0 232 250 0 250
info@medikalmalzemeleri.com